Altın ihracatında kota etkisi: Türkiye'nin küresel pazardaki payı geriledi
Yayınlanma:Güncellenme:
Altın ithalatına getirilen kota uygulamasının ardından Türkiye'nin dünya altın ihracatındaki payı yüzde 2,44'ten yüzde 0,67'ye düştü. Dünya genelinde altın ihracatı iki katından fazla artarken Türkiye'nin ihracat değeri yüzde 43,9 geriledi.
Türkiye'nin küresel altın ihracatındaki payında son yıllarda dikkat çeken düşüş yaşandı. Ağustos 2023'te işlenmemiş altın ithalatına getirilen kota uygulamasının ardından Türkiye'nin dünya altın ihracatından aldığı pay, 2023'ün son çeyreğindeki yüzde 2,44 seviyesinden 2026'nın ilk çeyreğinde yüzde 0,67'ye geriledi.
Dünya genelinde altın ihracatının büyüdüğü aynı dönemde Türkiye'nin ihracatındaki gerileme dikkat çekti. 2023'ün son çeyreğinde 4 milyar 700 milyon dolar olan Türkiye'nin altın ihracatı, 2026'nın ilk çeyreğinde 2 milyar 637 milyon dolara düştü. Böylece ihracat değerinde yüzde 43,9'luk kayıp yaşandı.
Dünya altın ihracatı büyürken Türkiye geriledi
Açıklanan verilere göre dünya genelinde altın ihracatı, 2023'ün son çeyreğinde 192 milyar 649 milyon dolar seviyesindeyken 2026'nın ilk çeyreğinde yüzde 103,6 artışla 392 milyar 229 milyon dolara yükseldi.
Türkiye'nin dünya altın ihracatındaki payı ise 2024'ün ilk çeyreğinde yüzde 1,2 olarak kaydedildi. Aynı yılın üçüncü çeyreğinde yüzde 2,1'e kadar çıkan oran, sonraki dönemlerde yeniden geriledi. 2025'in son çeyreğinde yüzde 0,9'a düşen pay, 2026'nın ilk çeyreğinde yüzde 0,67 seviyesine kadar indi.
Altın ithalatına kota uygulanmıştı
Cari açığın azaltılması amacıyla 7 Ağustos 2023'te işlenmemiş altın ithalatına kota getirildi. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından uygulamaya alınan düzenlemeyle aylık ithalat sınırı 12 ton olarak belirlendi.
Sektör temsilcileri, kota uygulamasının Türkiye'deki altın fiyatlarını uluslararası piyasaların üzerine çıkardığını ve üreticilerin ham maddeye erişimini zorlaştırdığını belirtiyor. Fiyat farkının artmasıyla birlikte Türk üreticilerin uluslararası pazarlardaki rekabet gücünün zayıfladığı, bazı siparişlerin başka ülkelere kaydığı ifade ediliyor.
Mücevher ihracatında artış yaşandı
Son dönemde iç piyasa ile uluslararası altın fiyatları arasındaki farkın kapanması, mücevher sektörünün ihracatına olumlu yansıdı. Türkiye İhracatçılar Meclisi verilerine göre mücevher sektörü ihracatı, ekim ayında geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 33,8 artarak 760,8 milyon dolara yükseldi.
Öte yandan Türkiye'nin altın ithalatı ekim ayında yüzde 78,6 azalarak 2,87 tona geriledi.
İstanbul Mücevherciler Kuyumcular ve Sarraflar Derneği Başkan Yardımcısı Mehmet Ali Yıldırımtürk, iç ve dış piyasa arasındaki fiyat farkının azalmasının ihracatçılara rekabet avantajı sağladığını belirtti. Yıldırımtürk, iç piyasadaki talebin yeniden artması durumunda fiyat farkının kilogram başına 1.500 dolara kadar çıkabileceğini öngördü.